چگونه می توانید احساسات دشوارتان را مدیریت کنید ؟

پایگاه خبری تریتا نیوز ، سمیرا سرایلو ، احساس بی ارزشی اغلب با احساس ناامیدی و پوچی همراه است. چنین احساساتی اغلب علایم رایج افسردگی است اما گاهی هم به خاطر عزت نفس پایین، سوءاستفاده، نادیده گرفته شدن، تروما یا شرایط دشوار هم ایجاد می شود. احساس بی ارزشی می تواند باعث رنج بسیار زیادی شود و زندگی نرمال و طبیعی فرد را تحت تاثیر قرار دهد. زمانی که احساس می کنید هیچ کاری را درست انجام نمی دهید یا تلاش های تان بالاخره به ثمر نمی نشیند ممکن است دیگه انگیزۀ کافی برای پیگیری و رسیدن به اهداف تان را نداشته باشید . به خاطر این، مهم است راهی پیدا کنید که این احساسات دشوارتان را مدیریت کنید و در صورت لزوم کمک حرفه ای بگیرید.

چرا احساس بی ارزشی دارید؟

احساس بی ارزشی می‏تواند به دلایل متفاوتی ایجاد شود. فاکتورهای بسیاری در این میان نقش ایفا می کنند و نوع تربیت، تجربه های اجتماعی، سبک توجیهی، رویدادهای استرس زا، و بیماری های روانی ممکن است از جمله این موارد باشد. دلایلی که ممکن است شما با این احساس دست به گریبان هستید عبارت است از:

تروما در دوران کودکی

ممکن است  تجربه های دوران کودکی منفی داشته اید که اثری ماندگار و مانا روی شما برجای گذاشته است. نادیده گرفته شدن، سوءاستفاده، و خشونت در دوران کودکی می تواند نقش مهمی در رشد احساس بی ارزشی داشته باشد. کودکانی که مورد سواستفاده قرار می گیرند یا آنهایی که پیوسته توسط والدین و مراقبین مورد انتقاد قرار می گیرند ممکن است این حس را از دوران کودکی خود به دوران بزرگسالی هم انتقال دهند. تحقیقات نشان می دهد که این تروماهای بین فردی در اوایل دوران کودکی ارتباط قوی با احساس بی ارزشی در بزرگسالی دارد.

خودتان را مقصر رویدادهای منفی می دانید

ممکن است رویدادهای منفی را به خودتان و شخصیت تان ربط بدهید. افرادی که عادت دارند رویدادهای منفی را به عوامل درونی خودشان ارتباط دهند به احتمال زیاد علایم افسردگی منجمله بی ارزشی دارند.

انتقاد در گذشته

ممکن است در گذشته دائم توسط دیگران مورد انتقاد قرار می گرفته اید.تجربه های منفی مانند سرزنش و انتقاد دائمی توسط دیگران به ویژه والدین باعث احساس بی ارزشی در فرد می شود.

مشکل در مدیریت استرس

ممکن است در برخورد با استرس با مشکل مواجه باشید. هم استرس حاد و هم مزمن می تواند بر درک و برداشت آن فرد از خودش بسیار تاثیر گذار است. ممکن است بعد از مشکلات پر استرسی مانند مشکلات مالی، طلاق یا از دست دادن شغل دچار حس شدید بی ارزشی شوید.

نشانه های مشکلات روانی

ممکن است مشکلات روانی و روحی داشته باشید. اختلال خلقی مانند افسردگی اغلب نشانه هایی مانند شرمساری، احساس گناه، ناامیدی، و بی ارزشی است. چنین علایمی می تواند رنج و ناراحتی ایجاد کند و انجام تکالیف روزانه را با مشکل مواجه کند.

چه کار می توانید کنید؟

اگر شما دچار احساس بی ارزشی هستید، چندین گام کوچک می تواند به شما کمک کند تا احساس بهتری داشته باشید. در اینجا چند توصیه به شما پیشنهاد می کنیم:

با خودتان مهربان صحبت کنید

افرادی که احساس بی ارزشی دارند اغلب با خودشان نامهربان هستند و افکار و گفتار منفی مخصوصا نسبت به خودشان دارند. ممکن است در ابتدا دشوار باشد، اما روی مهربانی و شفقت نسبت به خودتان تمرکز کنید. اگر متوجه شدید دارید با خودتان منفی حرف می زنید، سعی کنید جملات تان را مثبت کنید و به دنبال راهی باشید که نگرش تان مثبت و زیبا شود. مثلاً به جای اینکه بگویید« من هیچ وقت از پس این کار بر نمیام» بگویید« من می توانم این کار را به قطعات کوچکتر تقسیم کنم و هر روز پیشرفت کنم.»

به مواقعی که بی ارزشی بروز می کند توجه کنید

گاهی این احساس منفی در پاسخ به شرایط، افکار، تجارب یا حتی افراد خاصی بروز می کند. توجه کنید چه زمانی این احساس بروز می کند، وقتی این احساس را دارید چه اتفاقی می افتد و چه افکاری باعث این احساس در شما می شود. نشخوار فکری منفی می تواند باعث احساس بی ارزشی در فرد شود. پس افکارتان را کنترل و مشاهده کنید.

شکرگذار باشید

بی ارزشی می تواند ممکن است درست زمانی بروز کند که زندگی خودتان را غیر منصفانه با زندگی دیگران مقایسه می کنید. به جای اینکه همیشه بر نقاط منفی تأکید کنید و آنها را زیر دره بین بگذارید سعی کنید هر روز کمی زمان بگذارید و هر آنچه به خاطرش شکر گذار و قدردان هستید را یادداشت کنید. با این قدم کوچک تمرکزتان را از عوارض منفی حسادت و مقایسه به سمت دیدگاهی مثبت و قدردان تغییر می دهید.

کاری برای فرد دیگری انجام دهید

گاهی زمانی که احساس بی ارزشی دارید کافی است توجه تان را به چیز دیگری به غیر از خودتان معطوف کنید. پژوهش ها نشان می دهد که پرداختن به فعالیت های اجتماعی خصوصاً کارهای داوطلبانه و کمک به افراد نیازمند می تواند تاثیر مثبتی بر رضایتمندی و سلامت عمومی فرد بگذارد. کمک به دیگران می تواند به شما حس ارزشمندی و مفید بودن و حتی هدفمندی بدهد.

مهم است که به خاطر داشته باشیم احساس بی ارزشی می تواند نشانه ای از بیماری های روانی زمینه ای باشد. اگر از این احساس خیلی رنج می برید و هیچ گونه قادر به کنترل آن نیستید حتما با مشاوری حاذق مشورت کنید.