انتشار ۱۰۰۰ میلیارد تومان اوراق رهنی

به گزارش  تریتا نیوز به نقل از پایگاه خبری بانک مسکن –هیبنا، فرآیند 2 ساله اخذ مجوز برای انتشار 1000 میلیارد تومان اوراق رهنی در قالب بازار رهن ثانویه سرانجام به پایان رسید و فردا صبح بانک مسکن به اتکای این مجوز فاز دوم «تبدیل پروندههای زنده تسهیلات خرید مسکن به منابع نقد» را از طریق انتشار اوراق رهنی در بازار سرمایه عملیاتی میکند.

بازار رهن ثانویه و اوراق رهنی یک مدل تجربه شده موفق در کشورهای توسعه یافته برای تامین و تقویت منابع مورد نیاز بانکهای پرداخت کننده تسهیلات خرید مسکن است. در قالب این بازار، بانک یا موسسات مالی فعال در حوزه تسهیلات مسکن، به پشتوانه تسهیلات پرداخت شده به خریداران خانه و همچنین خانههای در رهن بانک، اوراق بهادار تحت عنوان اوراق رهنی منتشر میکنند و با فروش آن در بازار سرمایه به «منابع نقد» دسترسی پیدا میکنند. تسهیلاتی که بانک مسکن به خریداران خانه طی سنوات گذشته پرداخت کرده است معمولاً در طول 10 تا 15 سال از طریق پرداخت اقساط ماهانه توسط تسهیلات گیرنده ها به بانک مسکن بازپرداخت میشود. با توجه به اینکه تسهیلات خرید مسکن از نوع تسهیلات بلندمدت است در نتیجه همواره بانک مسکن و بانکهای مشابه در کشورهای دیگر با چالش کمبود منابع اعتباری و جریان نقدی منابع برای پرداخت تسهیلات جدید به متقاضیان مسکن روبرو هستند. این چالش به خصوص برای بانک مسکن که طی سالهای اخیر در طرحهای ملی تامین و ساخت مسکن ارزان، نقش محوری (اصلی) را ایفا کرده و همزمان، برای خانهدار شدن اقشار مختلف جامعه، تسهیلات خرید مسکن به اشکال مختلف (باسپرده و بدون سپرده) پرداخت کرده است، چند برابر بوده است.

اوراق رهنی، طول زمانی دسترسی بانک مسکن به منابع حاصل از بازگشت تسهیلات خرید (که در حالت طبیعی بعد از حداقل 10 سال برمیگردد) را کوتاه میکند و توان تسهیلاتدهی بانک را افزایش میدهد. در نتیجه قدرت بانک برای ایفای هر چه بهتر نقش توسعهای-تخصصی در بازار مسکن و کنترل دامنههای نوسان و شوکهای قیمتی در فازهای رکود و رونق، افزایش پیدا میکند.

بانک مسکن در 13 تیر سال 95 موفق شد با انتشار سری اول اوراق رهنی، بازار رهن ثانویه را در نظام تامین مالی مسکن ایران تاسیس کند. در آن زمان 300 میلیارد تومان اوراق رهنی منتشر و در کسری از ثانیه توسط سرمایهگذاران خریداری شد. اکنون فاز دوم انتشار اوراق با ظرفیت 1000 میلیارد تومان به اجرا در میآید.

سید محسن فاضلیان عضو هیات مدیره بانک مسکن و همچنین «طراح و هدایتگر بازار رهن ثانویه» درباره جزئیات برنامه انتشار 1000 میلیارد تومان اوراق رهنی که صبح فردا( دوشنبه ۲۳ تیرماه) انجام میشود به هیبنا اعلام کرد: دومین مرحله انتشار اوراق رهنی(MORTGAGE BACKED SECURITIES) از روز -دوشنبه 23 تیرماه 1399 – به مبلغ 10.000 میلیارد ریال برگزار می شود. وی در تشریح ماهیت این اوراق افزود: مهندسی اوراق رهنی به این صورت است که وام های رهنی جاری بانک که زنده می باشند و دوره وصول آنها متغیر و به صورت متوسط از 10 تا 15 سال است، دارایی مبنای انتشار اوراق رهنی قرار می گیرد و این تسهیلات از طریق فروش این اوراق، تبدیل به «وجه نقد» می گردد که در فرایندمدیریت منابع و مصارف بانک، صرف تسهیلات جدیدخواهد شد. بنابراین زنجیره پیوسته ای از وام رهنی و تبدیل آن به اوراق رهنی به صورت تسلسل وار می تواند در کل بسته وام های زنده رهنی بانک های کشور در بخش املاک و مستغلات مد نظر باشد.

عضو هیات مدیره بانک مسکن با بیان اینکه شرکت تامین سرمایه بانک مسکن به عنوان شرکت تخصصی در حوزه املاک و مستغلات نقش برجسته ای در ساختار سازی این اوراق و عرضه هر چه موفق تر آن به عمل آورده است، تصریح کرد: فرایند اخذ مجوزهای مربوطه از بانک مرکزی و سازمان و سایر نهادهای ذیربط بیش از 2 سال طول کشیده است که می تواند مبنایی محکم و قابل تداوم در انتشار اوراق رهنی در مراحل بعدی و با حجم بالاتر باشد.

به گزارش هیبنا، سایر بانک ها می توانند برای تبدیل تسهیلات پرداختی به منابع نقد، از ظرفیت حرفه ای بانک مسکن برای انتشار اوراق رهنی بهره ببرند تا بواسطه این کار جمعی، توان حمایت شبکه بانکی از بازار مسکن از بابت پرداخت تسهیلات به شکل تصاعدی افزایش پیدا کند.

طی سال های اخیر سهم بخش مسکن و ساختمان از تسهیلات بانکی از بالای 20 درصد به زیر 10 درصد کاهش پیدا کرده است که البته در این میان، بانک مسکن همواره مسولیت پرداخت نیمی از کل تسهیلات مسکن در شبکه بانکی را برعهده داشته است.

براساس این گزارش، مبلغ اسمی هر ورقه اوراق رهنی که فردا منتشر می شود یک میلیون تومان است و این اوراق با نرخ سود 16 درصد عرضه می شود. مدت اوراق 24 ماهه است و سود آن هر سه ماه یکبار از زمان تاریخ انتشار به دارندگان اوراق پرداخت خواهد شد.

تدابیر بانک مسکن به گونه ای انجام شده که اوراق توسط یک شرکت معتبر، بیمه شده است.

بانک مسکن، بانی اوراق است و متعهد پذیره نویسی نیز شرکت تامین سرمایه بانک مسکن است.

هیچ محدودیتی برای خرید اوراق وجود ندارد و حداکثر خرید هر شخص حقوقی و حقیقی نامحدود است.

خرید اوراق مستلزم وجود کد معاملاتی فعال در سیستم شرکت سپرده گذاری مرکزی است.

همچنین معاملات دست دوم این اوراق پس از اتمام پذیره نویسی در بازار ابزارهای نوین مالی فرابورس آغاز می شود