قصور پزشکی علت مرگ آرتین ٨ ساله/واکنش وزارت بهداشت

قصور پزشکی در درمان بیماران موضوعی است که منحصر به امروز و دیروز نیست، بحثی که سال‌ها درباره آن صحبت شده و قانونگذاران نیز تلاش کردند تا راهکارهای جلوگیری از بروز آن یا برخورد با متخلفان را به گونه‌ای تدوین و اجرایی کنند که شاهد این قبیل اتفاقات نباشیم، این در حالی است که به نظر می‌رسد متولیان امر در این زمینه نتوانسته‌اند به خوبی عمل کنند و هنوز هم قصور و ضعف مدیریت در این حوزه موجب بروز مشکل حتی فوت تعدادی از بیماران می‌شود. نمونه این امر فوت آرتین هشت ساله است که قصور پزشکی و عدم رسیدگی به موقع موجب شد تا زندگی وی در دوران کودکی خاتمه یابد و خانواده‎اش عزادار شوند.

سناریوی جدید کادر درمانی مربوط به فوت  آرتین هشت ساله  در بیمارستان دولتی است که نهم دی‌ماه امسال به دلیل سرما خوردگی و گلو درد به همراه خانواده‌اش به بیمارستان مراجعه کرد، اما متاسفانه پس از ویزیت و تزریق دارو، به جای درمان و بهبود داستان زندگی‌اش جور دیگر رقم خورد و بعد یک ساعت تنگی نفس، تلاش‌های بی‌وقفه و مکرر پدر در درخواست کمک از کادر درمانی برای نجات فرزند بی‌نتیجه ماند، آرتین کوچولو در آغوش پدر فوت کرد، متاسفانه نه تنها اقدامی برای نجات این کودک در بیمارستان صورت نگرفت، زمان فوت را نیز با تاخیر اعلام کردند. تمامی مستندات این حادثه و جزئیات آن توسط دوربین‌های مدار بسته بیمارستان ثبت شده و فیلم آن نیز موجود است  که حکایت از کوتاهی کادر درمانی دارد.

محمدکاظم صالحی پدر آرتین هشت ساله  درباره حادثه تلخی که برای فرزندش اتفاق افتاد، می‌گوید:  تقریبا ساعت چهار صبح به بیمارستان امام خمینی شهرستان نور برای مداوای آرتین و مادرش مراجعه کردم. پس از پرداخت هزینه به پذیرش بیمارستان به‌همراه فرزند و همسرم با اتاق پزشک کشیک مواجه شدیم، پزشک را بعد از چند دقیقه در ایستگاه پرستاری اورژانس پیدا کردم. وی فرزند و همسرم که هر دو سرما خورده بودند، را معاینه و برای آنها  دارو تجویز کرد. پس از تهیه دارو و تزریق  دو آمپول به فرزندم راهی منزل شدیم.  بعد از نیم ساعت آرتین دچار تنگی نفس شد، دوباره ما به بیمارستان بازگشتیم و مجددا به دنبال پزشک بودم تا فرزندم را معاینه کند.

پزشک بعد از معاینه گفت؛ پسرم با مشکلی در مجرای تنفسی  مواجه شده و باید پزشک متخصص، وی را ویزیت کند. پرستار با متخصص اطفال که آن شب کشیک (on call) بود تماس گرفت. متاسفانه ۲۵ دقیقه طول کشید تا پزشک متخصص اطفال در بیمارستان حضور یابد. در این مدت ۱۳ بار از کادر درمانی در خواست کردم تا به وضعیت فرزندم رسیدگی کنند، چرا که آرتین در نفس کشیدن به شدت مشکل داشت، اما دریغ از حتی یک بار توجه پزشک یا پرستار اورژانس.

متخصص اطفال تقریبا ساعت ۵:۲۵ دقیقه بربالین فرزندم حاضر شد و با وجود اینکه آرتین تنگی نفس شدید داشت و شرایط خوبی نداشت خیلی سطحی فرزندم را معاینه کرد و دستور بستری در بخش اطفال را داد. همچنین گفت  که وضعیت جسمانی آرتین زیاد وخیم نبوده و نیاز به انتقال به بیمارستان تخصص‌تر نیست. سپس بدون تجویز دارو یا هر کاری که مشکل فرزندم را حداقل تا حدی برطرف کند، اظهار کرد؛ صبح برای معاینه مجدد خواهم آمد. به طوری که می توان به جرات گفت تنها یک دقیقه برای معاینه آرتین زمان صرف کرد و مابقی زمان را سرگرم دستور بستری بود. زمانی که من در حال پیگیری پذیرش پسرم برای بستری شدن بودم، یعنی ساعت ۵:۳۲ دقیقه بیمارستان را ترک کرد.

بعد از خروج پزشک، پرستار بخش اورژانس گفت؛ فرزندت را بغل کن و به بخش اطفال منتقل کنید که بعد از پنج دقیقه انتظار در راهرو بخش اطفال، پرستار ما به اتاقی راهنمایی کرد و دستگاه بخور سرد به اتاق آوردند. من و همسرم  لوله دستگاه را طبق دستور پرستار جلوی صورت بچه نگه داشتیم که نه تنها هیچ علائم بهبودی در آرتین حاصل نشد بلکه تنگی نفس حادتر شد  و هر لحظه حال آرتین وخیم‌تر می‌شد.

بلافاصله از پرستار و پزشک در خواست کمک کردم که متاسفانه ساعت ۶ صبح فرزندم در آغوشم فوت کرد. بعد از دو دقیقه تعدادی پرستار و پزشک در بخش اطفال حاضر شدند تا عملیات احیای پزشکی را انجام دهند. اما دیگر فایده‌ای نداشت، متاسفانه کادر درمانی  پیکر بی‌جان فرزندم را به صورت نمایشی روی تخت به همراه سرم و چند پرستار و پزشک به بخش ICU  بردند، به طوری که می توان گفت حدود ساعت ۶:۳۷ دقیقه صبح جسد فرزندم را زیر دوربین بخش ICU  برده و دوباره روی جسد بی‌جان فرزندم به‌صورت نمایشی عملیات احیا با حضور پزشک انجام دادند. سرانجام حدود ساعت ۸:۳۰ دقیقه صبح اعلام کردند که فرزندم فوت کرده است.

بلافاصله بعد از این حادثه به مراجع قضایی مراجعه و علیه تمامی کادر درمانی بیمارستان شکایت کردم که در حال پیگیری است .

البته مشکلات وبی‌توجهی به درمان بیماران و مراجعان که قصور پزشکی محسوب می‌شود، در این بیمارستان تنها شامل مورد عنوان شده نمی‌شود، تا به آنجا که  حتی علی اسماعیلی، نماینده مردم نور و محمودآباد در مجلس، یکشنبه، اول بهمن  در تذکر شفاهی به وزیر بهداشت در صحن علنی خواستار رفع مشکلات و ضعف مدیریت بیمارستان امام خمینی شهرستان نور و درمانگاه آن  شد که موجب شده در دو ماه گذشته پنج نفر جان خود را در این بیمارستان از دست دهند.

این موضوع سبب شد؛ به سراغ علیرضا عسکری، مدیر کل دفتر نظارت و اعتبار بخشی معاونت درمان وزارت بهداشت برویم و این موضوع را با وی در میان بگذاریم تا نظر وی را نیز در این خصوص جویا شویم.

به گفته عسکری؛ بعد از بررسی‌های لازم که از دانشگاه علوم پزشکی مازندران صورت گرفت این نتیجه حاصل شده است که طبق تحلیل علمی از علوم پزشکی، قصوری در فرایند درمان رخ داده است و کمیته‌های فنی و تخصصی این قضیه را مورد تحلیل و بررسی قرار خواهند داد تا افرادی که مقصر بروز این حادثه بودند به کمیسیون‌های مرتبط معرفی خواهند و آرای لازم صادر شود.

وی تصریح کرد: در تلاشیم تا علاوه بر احقاق حق این خانواده که دچار این ضایعه ناگوار شدند صورت گیرد، دیگر شاهد چنین حوادثی در بیمارستان‌ها نباشیم و از اشکالات مدیریتی در فرایند درمان پیشگیری شود.

براساس اظهارات مدیر کل دفتر نظارت و اعتبار بخشی معاونت درمان وزارت بهداشت در کمیته فنی و تخصصی تمامی زوایای این حادثه مورد بررسی قرار خواهد گرفت، چرا که پروتکل‌های درمانی در راستای درمان  تدوین شده است، به طوری که در پروتکل تعریف شده که پزشک در ویزیت اول چه باید انجام دهد و حتی در این پروتکل  زمانی که پزشک بر بالین بیمار باید صرف کند مشخص شده  و اگر زمان رسیدگی پزشک رعایت نشده باشد تخلف صورت گرفته است.

عسکری همچنین خاطر نشان کرد: بدون اینکه  به جزئیات این حادثه ورود پیدا کنیم فحوای قضیه برای ما محرز است، اینکه قصور صورت گرفته اما درصد قصور در کمیسیون‌های فنی و بررسی خواهد شد. وزارت بهداشت نیز این موضوع را از طریق علوم پزشکی مازندران با جدیت پیگیری می‌کند.