معجزه ای برای درمان پنجمین سرطان شایع در جهان
سرطان پوست ناشی از رشد غیرطبیعی سلولهای پوست بر اثر اشعه ماورای بنفش خورشید است.
بر اساس گزارش انجمن سرطان آمریکا، سرطان پوست شایعترین سرطان در آمریکا محسوب میشود و مرگبارترین نوع سرطان که ملانوم نام دارد؛ سالانه جان بیش از ۱۰ هزار نفر را در آمریکا میگیرد. انواع دیگر سرطان پوست از جمله سرطان سلول سنگفرشی و سرطان سلول پایهای نیز از سرطانهای کشنده پوستی محسوب میشوند که تعداد قربانیان آنان کمتر از ملانوم است.
شیمیدرمانی، پرتو درمانی و ایمونوتراپی؛ روشهای درمان این عارضه هستند که عوارض جانبی مختلفی به همراه دارد. ملانوم در سلولهای پوستی ایجاد میشود که ملانین یا رنگدانه پوستی نام دارد.
مطالعات حیوانی نشان میدهد تولید واکسن بر مبنای فناوری نانو روشی موثر برای درمان ملانوم است؛ بر این اساس محققان دانشگاه لیسبون از نانوذراتی از جنس پلیمر زیستتخریبپذیر با اندازهای حدود ۱۷۰ نانومتر استفاده کردهاند. هر نانوذره به عنوان پوششی برای دو پپتید استفاده میشود. پپتیدها زنجیرههای کوتاه آمینو اسید هستند که در سلولهای ملانوم بیان (express) میشوند. سپس این نانوذرات به موشهای مبتلا به ملانوم تزریق شده است. این ذرات به محض ورود به بدن، سیستم ایمنی را تحریک کرده و سیستم ایمنی به سلولهای ملانومی که حاوی دو پپتید هستند حمله میکند.
محققان بر این باورند این روش درمانی و نانو واکسن میتواند به درمانی موثر برای انواع تومور و سلولهای متاستاز تبدیل شود. این مطالعه نیازمند بررسی بیشتر است.
به محض شنیدن نام سرطان پوست، خورشید به عنوان یکی از عوامل این بیماری در ذهن تداعی میشود؛ ولی عوامل دیگری نیز در این بیماری خطرناک و کشنده نقش دارند. برخی از این عوامل عبارتند از :
• بیماری پارکینسون
تحقیقات اخیر نشان میدهد که رابطه مستقیمی بین ژن بروز بیماری پارکینسون و سرطان پوست وجود دارد.
• استعمال دخانیات
استعمال هرگونه مواد مخدر باعث کاهش سیستم ایمنی فرد و درنتیجه افزایش احتمال بروز سرطان پوست میشود.
• پیوند عضو
معمولا برای بیمارانی که مورد پیوند عضو قرار گرفتهاند تا سالها داروهایی تجویز میشود که بدن آنان عضو جدید را قبول کند و به اصطلاح پیوند پس نزند. اکثر این داروها باعث کاهش سیستم دفاعی بدن شده و احتمال بروز سرطان پوست را افزایش میدهند.
• رادیوتراپی
رادیوتراپی یا اشعه درمانی برای درمان انواع تومور و سرطان نیز یکی دیگر از عوامل خطرزا است.
از بین تمام موارد یاد شده، فقط دو مورد مربوط به بیماری پارکینسون و رادیوتراپی در صورت بروز، غیر قابل اجتناب هستند؛ ولی با رعایت توصیههای پزشکی، استفاده از کرم ضد آفتاب و دستکش و کلاه در روزهای آفتابی میتوان نسبت به این بیماری خطرناک در فاصله نسبتا ایمنی قرار گرفت.
مطالعات محققان انگلیسی نشان میدهد که استفاده از کرم ضد آفتاب به تنهایی نمیتواند بدن را به طور کامل در برابر سرطان پوست محافظت کند. استفاده از کرم ضد آفتاب باید همراه با مراقبتهای خاصی انجام شود تا اثر بخش باشد. استفاده از لباس آستین بلند، دستکش، کلاه، عینک آفتابی و راه رفتن در سایه همراه با استفاده از کرم ضد آفتاب در پیشگیری از آفتاب سوختگی و ملانوم موثر است.
استفاده از کرم ضد آفتاب با SPF حداقل ۳۰ توصیه شده و لازم است هر ۲ ساعت یکبار تجدید شود. افرادی که پوست روشنی دارند بیشتر در معرض سرطان پوست هستند. استفاده از کرم ضد آفتاب برای نوزادان و کودکان نیز الزامی است.
بر اساس آخرین گزارش سازمان جهانی بهداشت، سرطان پوست پنجمین سرطان شایع در جهان است.
نتایج این مطالعه در نشریه Nature Nanotechnology منتشر شده است.
