علایم زودرس پوکی استخوان
عادتهای تاثیرگذار
بهغیر از واضحترین علامت نشاندهنده ضعف استخوانی یعنی همان شکنندهبودن و بهراحتی شکستن آن، علائم اولیه دیگری وجود دارد که میتوانند نشان دهند توده استخوانیتان در حال ضعیف شدن است.تشخیص این علائم در سریعترین زمان ممکن به شما کمک میکند تا سلامت خود را برای بهبود کیفیت زندگیتان تحت کنترل داشته باشید.
ناخنهای شکننده
آزاردهنده است که ناخنها بهراحتی بشکنند.اگر متوجه شدهاید ناخنهایتان بیشتر از حد معمول شکننده شدهاند باید علت را پیدا کنید. ناخنهای شما میتوانند به چند دلیل شکننده و سست شوند؛ اما دو تا از شایعترین علتها معمولا کمبود کلاژن و کمبود کلسیم هستند. کلاژن، پروتئینی است که از پوست، بافت همبند و اسکلت شما محافظت میکند. شما میتوانید با خوردن غذاهایی مانند توت، سبزیجات برگدار، سویا و مرکبات به سلامت ناخنهایتان کمک کنید.کلسیم، برای سلامت استخوان لازم است.علاوه بر محصولات لبنی میتوانید از سبزیجات برگدار تیره و ساردین نیز کلسیم دریافت کنید.اگر کلاژن یا کلسیم بدنتان کافی نباشد، عوارض آن را در ناخنهایتان خواهید دید.
بیتحرکی
اگر بیشتر ساعات روز را مقابل کامپیوتر یا روی مبل سپری میکنید، پس بهاحتمال زیاد در معرض ابتلا به پوکیاستخوان هستید.ورزش علاوهبر اینکه به قویشدن عضلات کمک میکند، استخوانها را نیز تقویت میکند.وقتی که ورزش میکنید، مخصوصا زمانی که وزنه میزنید و فعالیتهای هوازی مانند بالارفتن از پلهها یا دوی آهسته انجام میدهید، به حفظ توده استخوانهایتان کمک میکنید.سعی کنید دستکم هر یک ساعت یکبار از جایتان بلند شوید و در اطرافتان کمی راه بروید یا بعد از زمان کاریتان پیادهروی کنید. خوب است بدانید که تمرینات قدرتی فقط برای سلامت عضلات مفید نیستند، بلکه استخوانهایتان نیز به این تمرینات نیاز دارند.
عقبنشینی لثهها
افزایش سن لزوما باعث عقبنشینی لثهها نمیشود.لثههای شما ممکن است در اثر افت قدرت استخوان آرواره و کاهش توده استخوانی نیز عقب بروند.استخوان فک شما مانند لنگری برای دندانهایتان است، بنابراین وقتیکه ضعیف میشود، لثهها میتوانند از دندانها فاصله بگیرند. یکی از علائم اصلی پسروندگی لثهها این است که دندانها شل میشوند.بهطور مرتب به دندانپزشک مراجعه کنید تا سلامت لثهها و دندانهایتان را بررسی کند. حتی اگر لثههایتان مشکلی ندارند، باز هم باید اقدامات پیشگیرانه مانند بهطور مرتب نخ دندان کشیدن و مسواکزدن را انجام دهید. ضمنا با آدامس جویدن هم میتوانید آروارههایتان را تقویت کنید.
کوتاهشدن قد
متاسفانه کاهش قد ناشی از افزایش سن، خرافات نیست و زمانی روی میدهد که توده استخوانی و غضروف میان استخوانها در اثر سالهای سال استفاده و فشار، تحلیل میروند.البته کوتاهشدن قد، همیشه هم به این معنی نیست که استخوانها به دردسر افتادهاند، بلکه ممکن است ناشی از ضعف عضلات اطراف ستون فقراتتان باشند. از آنجایی که استخوان و عضله با هم بهعنوان یک واحد کار میکنند و معمولا همزمان، قدرت بهدست میآورند یا قدرت از دست میدهند، این احتمال وجود دارد که از دست دادن عضله مرتبط با از دست دادن تدریجی استخوان باشد.
کم شدن قدرت پنجه
بازکردن درب شیشه خیارشور برای همه راحت نیست، اما اگر متوجه شدید قدرت دستتان نسبت به قبل کم شده، شاید وقت آن باشد که به پزشک مراجعه کنید و از جهت سلامت استخوانها چکاپ شوید.در مطالعهای که روی زنان بعد از سنین یائسگی صورت گرفت، محققان دریافتند قدرت پنجه دست، مهمترین تست از جهت تعیین تراکم کلی استخوان بوده است.میان قدرت دست و چگالی استخوان لگن، ستون فقرات و ساعد دست، ارتباط وجود دارد.ضعف در استخوانهای دست میتواند نشاندهنده ضعف در قسمتی دیگر باشد. یکی از راههای حفاظت از استخوانها و افزایش قدرت پنجه، تمرینات قدرتی است.
شکستگی بیدلیل استخوان
یک علامت بزرگ ضعف استخوان و کاهش تراکم استخوان میتواند شکستگی آن باشد.مثلا اگر استخوان قوزک پایتان در یک حادثه بسیار جزئی بشکند، شاید وقت آن است که سلامت استخوانهایتان بررسی شود چون این شکستگی ممکن است علامت اولیه پوکیاستخوان باشد.
درد عضلانی
دردها و ناراحتیهای بدنی میتوانند نتیجه طبیعی پروسه پیری باشند و نباید آن را دور از انتظار دانست؛ اما گاهی علامت چیزی فراتر از افزایش سن هستند.دردهای مکرر عضلانی و استخوانی میتوانند نشاندهنده کمبود ویتامین D باشند که میتواند منجر به تحلیل رفتن توده استخوانی شود.اگر مکررا دچار اسپاسمهای عضلانی میشوید، شاید از جهت یک نوع ویتامین یا ماده معدنی کمبود دارید.گرفتگیهای عضلانی مخصوصا در کف پاها و ساق پا شایع هستند و معمولا شبها روی میدهند و اغلب علامت کمبود کلسیم، منیزیم و یا پتاسیم است. اگر این دردها و گرفتگیها ادامهدار شوند میتوانند پوکیاستخوان را بهدنبال داشته باشند.
کوچکبودن چارچوب بدنی
افرادی که اسکلت بدنی ریزی دارند بیشتر در معرض پوکیاستخوان هستند که اساسا علت آن، داشتن تراکم استخوانی کمتر است. اگر شما هم جزو این افراد هستید، پس باید خیلی بیشتر نسبت به حفظ سلامت ساختار استخوانیتان حساس و دقیق باشید. مرتبا ورزش کنید و رژیمغذاییتان سرشار از غذاهای کلسیمدار باشد.ضمنا چکاپهای سالیانه را فراموش نکنید.
پایینبودن سطح استروژن
وقتی هورمون مهمی مانند استروژن افت میکند(اغلب طی یائسگی این اتفاق میافتد)، استخوانهایتان نیز تحتتاثیر قرار میگیرند. اما یک راهحل وجود دارد، اطلاعات جمعآوری شده از مطالعات گوناگون نشان میدهد میتوان جلوی کاهش تراکم استخوان را با درمان جایگزین هورمون گرفت.اگر در مورد سطح هورمونهایتان تردید دارید، بهتر است از یک پزشک متخصص بخواهید میزان هورمونهایتان را بررسی کند. اگر میزان استروژنتان پایین بود میتوانید با درمان جایگزین هورمون، ورزشهای پُرشدت منظم و داشتن رژیم غذایی متعادلی از کلسیم، از سرعت کاهش تراکم استخوانتان کم کنید.
