داستان مهریه های سنگین تمامی ندارد

مهریه و سعی زنان برای گرفتن و سعی برخی از مردان برای پرداخت نکردن آن و ناتوانی عده ای دیگر از شوهران در پرداخت این حق قانونی سبب شده تا عده ای از مردان به سبب نپرداختن مهریه اکنون در زندان باشند.

سال های طولانی است که تعیین مهریه های بالا از سوی دختران و برخی والدین در جامعه ترویج یافته و متاسفانه دیده شده که تعیین این گونه مهریه ها هیچ ضمانتی در ادامه زندگی مشترک جوانان ایجاد نکرده بلکه در برخی موارد به عنوان اهرم فشار زنان برای جدایی بوده و مردان ناتوان را به زندان انداخته است.

در حالی مهریه های بالا و گاهی اوقات عجیب و غریب به عنوان ضامن ادامه زندگی در نظر گرفته می شود اما معمولا جوانان پس از مدتی و به دلایل مختلف، راه جدایی را در پیش گرفته و زنان مهریه،‌نفقه، اجرت المثل را با هدف در فشار گذاشتن همسران به اجرا گذاشته و حقوق خود را طلب می کنند اما در مقابل مردان که به دلیل مشکلات اقتصادی، ‌بیکاری،اعتیاد و … پولی در دست نداشته و به اصطلاح آهی در بساط ندارند تا حق و حقوق همسر خود را پرداخت کنند در نتیجه یا مجبور به تقسیط مهریه می شوند و یا به زندان می افتند.

به گفته رئیس سازمان زندانها،‌اکنون ۶۵ درصد از مجموع زندانی های مهریه از پرداخت ۱۰۰ تا ۲۰۰ سکه ناتوان بوده و مجبورند روزهای طولانی را در زندان سپری کنند.

بنا بر اظهارات اصغر جهانگیر، هم اکنون از جمع ۲۲۲ هزار نفری زندانیان سراسر کشور ۷ درصد را محکومان جرایم غیرعمد شامل می‌شود که با مشاهده تعداد بالای بدهکاران مالی ناشی از صدور چک و تعهدات مربوط به مهریه و نفقه لازم به نظر می‌رسد ستاد دیه در کنار رسالت اصلی خود در حوزه فرهنگ‌سازی و آموزش به آحاد مختلف جامعه نیز فعالیت کند.

هرچند انتظار می رفت که با اجرای قانون حمایت از خانواده تعیین مهریه و پرداخت آن به شیوه های معقول تری صورت گیرد اما از تعداد زندانیان مهریه کاسته نشده به طوری که سال گذشته ۲هزار و ۲۹۷ نفر به دلیل بدهی مهریه در زندان های کشور محبوس شدند که این مساله نشان داد قانون حمایت از خانواده کارآمد نبوده و نتوانسته موجب کاهش آمار این گونه زندانیان شود.

به گزارش افکارنیوز، ۲۶ فروردین سال ۹۲ سخنگوی کمیسیون قضایی مجلس از کاهش ۹۰ درصدی زندانیان مهریه در آن سال  خبر داده بود.

محمد علی اسفنانی اظهار کرده بود: خوشبختانه لایحه حمایت از خانواده پس از بررسی‌های مختلف تصویب و با دستور رئیس مجلس ابلاغ شد و با اجرای این قانون به مرور شاهد کاهش زندانیان مهریه خواهیم بود.

آمار زندانیان مهریه تا آبان ۹۲ برابر با ۲ هزار نفر و ۳۵۰ نفر زندانی نفقه بوده است که متاسفانه با وجود گذشت چند سال از اجرای قانون حمایت از خانواده، نه تنها از این تعداد در سال ۹۵ کاسته نشده بلکه ۲۹۷ نفر نیز به آن افزوده شده است.

به طوری که به گفته اسدالله جولایی، مدیرعامل ستاد دیه کشور آمار زندانیان بدهکار مهریه برابر با ۲هزار و ۲۹۷ زندانی بوده و ۵۳ نفر نیز به خاطر نفقه محبوس شدند،‌ آماری که تقریبا در سه سال گذشته ثابت مانده و برخلاف انتظارها از اجرایی شدن قانون حمایت از خانواده کاهش نداشته است.

اگر به آمار رئیس سازمان زندانها بسنده کنیم می توان نتیجه گرفت که ۷درصد از جمع ۲۲۲ هزار نفری زندانیان سراسر کشور یعنی ۳هزار و ۱۷۱ را محکومان جرایم غیرعمد و بدهکاران مالی تشکیل می دهند که در خوشبینانه ترین حالت اگر ۵۰درصد این افراد یعنی یک هزار و ۵۸۵ نفر را زندانیان ناشی از صدور چک و و یک هزار ۵۸۵ نفر را زندانیان تعهدات مربوط به مهریه و نفقه تشکیل دهند باید گفت اکنون حدود یک هزار و ۶۰۰ نفر از مردان به دلیل مهریه و نفقه در زندان به سر می برند که باز هم آمار بالایی محسوب می شود.

همان طور که گفته شد؛ سبک زندگی، چشم و هم چشمی، تجملات،‌ سختگیری خانواده ها دختران و تعیین مهریه به عنوان پشتوانه مالی در زندگی آینده و … سبب شده هنگام خواستگاری مهریه هایی تعیین شود که با توانایی مالی داماد و خانواده اش هیچ گونه تناسبی نداشته باشد.

به اعتقاد بسیاری از جامعه شناسان و آسیب شناسان اجتماعی، مهریه هیچ تضمینی برای ادامه زندگی مشترک نیست بلکه باید توجه کرد که موضوع مهریه‌های سنگین رابطه مستقیمی‌ با سواد، درآمد و فرهنگ افراد دارد به طوری که افراد کم سواد و کم‌درآمد به‌دلیل مشکلات اقتصادی که با آن درگیر هستند، مهریه بالا تعیین می‌کنند و افرادی هم‌سطح خودشان نیز این مهریه‌ها را قبول می‌کنند اما در مقابل افرادی که تحصیلکرده و دارای فرهنگ بالایی هستند یا مهریه تعیین نمی‌کنند یا مهریه پایینی دارند و کمتر طلاق می‌گیرند.

متاسفانه در سال های گذشته مهریه بالا تبدیل به یکی از عوامل طلاق شده و هنگامی که در زندگی برای زوج ها مشکلی به وجود می آید، زنان با به اجرا گذاشتن مهریه از همسرشان جدا شده و بدون توجه به تبعات احتمالی با پولی که به او می‌رسد، تصمیم می‌گیرد به تنها و مستقل زندگی کردن می گیرد.

برخی جامعه شناسان بر این باورند که بین مهریه بالا و افزایش اختلافات در بین جوانان رابطه مستقیم وجود دارد به طوری که مهریه بالا نشان دهنده بی اعتمادی زن و شوهر به یکدیگر است و می تواند به عنوان یک ابزار در دست دختران قرار بگیرد و پسران از این نظر همیشه  استرس داشته باشند.

میزان مهریه هیچ دلیل موجهی برای دوام زندگی نیست بلکه در سال های اخیر ارقام و آمار مهریه های بالا باعث شگفتی، حیرت و تاسف تحلیل گران اجتماعی شده است.

یادمان نرود که مهریه های بالا و پایین نمی تواند عامل و ضامن رسیدن به سعادت در زندگی مشترک باشد،‌بلکه تفاهم و شناخت مناسب زوج ها از یکدیگر و درک شرایط هم می تواند منجر به داشتن یک زندگی سرشار از عشق و آرامش باشد.