تاکتیک‌های هوشمندانه معترضان هنگ کنگی برای مقابله با قدرت استبداد تکنولوژیکی چین

میلیون ها معترض هنگ کنگی که اکثریت آن ها را جوانان تشکیل می دهند در طول یک هفته گذشته قدرتشان را به رخ کشیده و توانستند اراده حزب کمونیست چین را به چالش بکشند. آن ها این کار را تنها با استفاده از روش های خلاقانه خیابانی، کالاهای خانگی و عزم و انسجام انعطاف ناپذیر خود انجام دادند. به ادعای رسانه ها، بیش از ۲۵ درصد از جمعیت ۷٫۴ میلیونی هنگ کنگ در طول یک هفته اخیر به خیابان ها آمده و اعتراض خود را به قانون استرداد متهمان به چین که در مسیر به ثبت رسیدن توسط دولت نیمه خودمختار هنگ کنگ قرار داشت را اعلام کرده اند. به نسبت جمعیت، این تظاهرات را می توان بزرگ ترین تظاهرات تاریخ مدرن نامید که بسیار حیرت انگیز است و کسی فکرش را نمی کرد.

تهدیدی که بیش از یک میلیون هنگ کنگی را در جزیره ای در ساحل سرزمین اصلی چین که قبلاً تحت نفوذ و قیومیت بریتانیا قرار داشته را به خیابان ها کشانده است جنگ یا فساد نبوده بلکه این ایده که کمونیست های چینی می خواهند کنترل سیستم قضایی تماماً مستقل این شهر را در دست بگیرند باعث شده که مردم هنگ کنگ دولت متمایل به پکن را به چالشی باور نکردنی بکشند. هنگ کنگ که قبلاً بخشی از چین بوده اکنون از دولت دموکراتیک و مجزای خود برخوردار است و مردم آن از آزادی هایی برخوردارند که در سرزمین اصلی چین دیده نمی شود. هنگ کنگی ها می توانند در انتخابات شرکت کنند، اعتراض خود را به حاکمانشان نشان دهند و بسیاری آزادانه تر از دوستان و خانواده هایشان در آن سوی ساحل ایده ها و نقطه نظرات سیاسی خود را ابراز کنند.

طرح جنجالی دولت حاکم متمایل به شی جین پینگ برای استرداد کسانی که علیه حزب کمونیست چین دست به فعالیت سیاسی می زنند برای این دولت دردسرساز شده است. چین دارای یک سیستم نظارتی پیچیده و جامع است که از آن برای دستگیری و «بازآموزی» اقلیت های مذهبی و نژادی استفاده می کند که برخی تعداد آن ها را میلیون ها نفر اعلام کرده اند.در چین، تکنولوژی تشخیص چهره در میلیون ها دوربین امنیتی که تمامی حرکات شهروندان کشور را تحت نظر دارند به کار گرفته شده است.

سیستم «اعتبار اجتماعی» تمامی زوایای زندگی شهروندان کشور را بررسی کرده و با سلب اجازه خرید بلیط قطار یا هواپیما در صورتی که رفتار نامناسبی مانند بازی کردن بیش از حد مرتکب شوند، آن ها را تنبیه خواهد کرد. اگر به مادرتان در چین زنگ بزنید و او به دولت بدهکار باشد، یک پیام ویژه برای شما ارسال می شود که از شما می خواهد هنگام صحبت کردن با مادرتان به او یادآور شوید که بدهی اش را بپردازد. هنگ کنگی ها که به خوبی خطر استبداد تکنولوژیکی چین را درک کرده اند، از دادن قدرت به حزب کمونیست این کشور برای تحت نظر قرار دادن شهروندان خود امتناع کرده و این موضوع را با روش های هوشمندانه خیابانی و با تکنولوژی های ساده نشان داده اند. هنگ کنگی ها از این بیم دارند که دولت چین همان سیستم های نظارتی و کنترلی متعدد را روی آن ها نیز اعمال نماید.

چگونه داوود از پس جالوت برآمد؟

بسیاری از هنگ کنگی ها در جریان جنبش چتر (Umbrella Movement) در سال ۲۰۱۴ نیز به روش خود با مقابله با باتوم و اسپری فلفل نیروهای پلیس پرداخته و نشان داده اند که روش مقابله با این حملات را به خوبی بلدند. بسیاری از تکنیک های مورد استفاده معترضان در این زمینه بسیار ساده اما پرکاربرد بودند، از جمله پوشیدن ماسک برای شناسایی نشدن اما برخی از تکنیک های آن ها چنان خلاقانه بوده که در هیچ جای دیگری دیده نشده است. معترضان هنگ کنگی که می دانستند با اسپری فلفل به آن ها حمله خواهد شد یک محلول سدیم کلراید را دست به دست کردند که سوزش چشم ها در اثر اسپری فلفل را رفع می کند.

در ویدیویی که در فضای آنلاین منتشر شده، در حالی که نیروهای پلیس یک محفظه حاوی گاز اشک آور را به میان جمعیت معترضان پرتاب می کند، آن ها این محفظه ها را پیش از انتشار گازهای خطرناکشان با بطری های آب خود خاموش می سازند. بدین ترتیب این تکنیک ساده، سلاح اصلی پلیس ضد شورش را بی اثر می سازد. اما معترضان تنها با خطرات فیزیکی از جانب پلیس و نیروهای امنیتی مواجه نبودند و جاسوسی نیز یکی از مشکلات عمده بود. تجمعات اعتراضی در هنگ کنگ از طریق واتس اپ و تلگرام که دو کمپانی آمریکایی بوده و به ادعای خودشان در جهت ایجاد آزادی در ارتباطات تلاش می کنند سازماندهی شده بود. روز چهارشنبه گذشته مقامات تلگرام اعلام کردند که یک عامل دولتی چین به این سرویس حمله کرده که مانع از اجرای برنامه روی سیستم های کاربران هنگ کنگی می شده است.

برای بسیاری از معترضان، راه حل خلاصی از این مشکل بسیار ساده بود: آن ها تمامی اپلیکیشن های چینی روی تلفن های هوشمندشان را حذف کرده و مشکلی به سرعت حل می شد. همچنین معترضان گفته اند که آن ها یک قانون را رعایت می کنند و آن این است که از صورت دیگر معترضان عکس یا فیلم نمی گیرند و تنها به شات های پهنی از حجم اعتراضات برای جلوگیری از شناسایی معترضان استفاده می کنند. از دیگر ترفندهای هوشمندانه معترضان در هفته اخیر می توان به استفاده از پول نقد برای خرید بلیط سیستم حمل و نقل به منظور جلوگیری از تحت کنترل بودن رفت و آمدها توسط دولت، استفاده از تجهیزات ساده حفاظتی مانند چتر، عینک و ماسک در مقابل پرتاب گاز اشک آور و اسپری فلفل و استفاده از خودروها و موانع خیابانی برای بستن مسیرها و اطراف محل تجمع خود اشاره کرد.

جالب اینکه معترضان در بسیاری از نقاط در پایان اعتراضات روزانه خود و علیرغم خستگی، شروع به تمیز کردن خیابان ها و حتی جدا کردن اقلام و زباله های بازمانده از تظاهرات برای بازیافت کردند. یکی از مسئولین فعال در بخش خدمات بیمارستانی هنگ کنگ نیز گفته که پلیس این کشور از طریق یک «در پشتی» در سیستم های کامپیوتری بیمارستان ها توانسته اند به اطلاعات محرمانه پزشکی بخشی از معترضان که زخمی شده و به بیمارستان منتقل شده اند دست یابند. در نهایت استقامت و انسجام هنگ کنگی ها برای اعتراض به این قانون نتیجه داد و کری لام، مدیر اجرایی هنگ کنگ در برابر اعتراض های گسترده تسلیم شده و این طرح را کنار گذاشته و از مردم عذرخواهی کرد. رسانه های چینی نیز این تصمیم را به حزب کمونیست کشور نسبت داده و سعی کردند چهره حزب حاکم را پس از مخالفت غیرمنتظره مردم هنگ کنگ با اراده آنان حفظ کنند. البته عقب نشینی حاکمان هنگ کنگ از تصویب قانون استرداد مخالفان سیاسی به چین، مانع از ادامه اعتراضات نشده و معترضان خواهان استعفای خانم لام شده اند.