چین ویندوز را به‌خاطر تهدید هک از سوی آمریکا، کنار می‌گذارد

شواهد نشان می‌دهد که جنگ تجاری بین آمریکا و چین در آینده‌ی نزدیک تمام نخواهد شد. اگرچه برخی درگیری‌های تعرفه‌ای دو کشور در ماه‌های اخیر حل شدند، امنیت سایبری هنوز به‌عنوان جبهه‌ی مهمی در دعواهای آن‌ها دیده می‌شود. هواوی را می‌توان بزرگ‌ترین قربانی درگیری‌ها نامید که روز‌به‌روز وضعیت بغرنج‌تری پیدا می‌کند. به‌هرحال اقدامات آمریکایی‌ها قطعا از سوی چین بی‌پاسخ نخواهد ماند و شاید همین جبهه‌ی امنیت سایبری، محل واکنش محکم آن‌ها باشد.

اولین اقدام چین در حوزه‌ی امنیت سایبری، تنظیم قانون‌های جدید برای محدود کردن واردات فناوری آمریکایی شد. آن‌ها قصد دارند محدودیت‌های جدیدی را بر سر راه واردات فناوری‌های مرتبط با امنیت ملی وضع کنند. در جدیدترین خبر، اپوک تایمز ادعا کرد که احتمالا حذف و جایگزینی ویندوز هم در دستور کار چین قرار داشته باشد. جلوگیری از هک شبکه‌ی نظامی چین از سوی آمریکایی‌ها نیز به‌عنوان هدف اصلی جایگزینی احتمالی مطرح شد. گزارش ادعا می‌کند که چینی‌ها مشغول توسعه‌ی سیستم‌عامل جایگزین هستند.

اپوک تایمز براساس گزارش یک انتشارات نظامی کانادایی به‌نام Kanwa Asian Defence ادعا کرد که گروهی در چین با هدف جایگزینی ویندوز فعالیت می‌کند. طبق سند منتشرشده، گروه مذکور به‌نام Internet Security Information Leadership یا ISILG فعالیت می‌کند. گزارش ادعا می‌کند که به‌جز ویندوز، احتمالا یونیکس نیز جایگزین خواهد شد. شایان ذکر است یونیکس اکنون توسط نیروهای نظامی آمریکا استفاده می‌شود.

گروه ISILG زیرمجموعه‌ای از ارتش آزادی‌بخش خلق چین یا PLA محسوب می‌شود. فعالیت این گروه تحت کنترل و نظارت کمیته‌ی مرکزی حزب کمونیست چین (CCP) انجام می‌شود. چنین سازمان‌هایی در آمریکا نیز وجود دارند که از میان آن‌ها می‌توان به Cyber Command با هدف جداسازی شاخه‌های امنیت شبکه و گروه‌های امنیت ملی اشاره کرد.

وضعیت موجود دنیای فناوری، در شاخه‌های امنیت ملی هر دو کشور در وضعیتی نگران‌کننده و اصطلاحا سمی قرار دارد. ازطرفی، کشور غربی با بهانه‌های امنیتی فشارهای زیادی را بر هواوی وارد می‌کند. از طرف دیگر، چینی‌ها نظارت بر فناوری‌های واردشده از آمریکا را به‌عنوان تهدیدهای جدی قلمداد می‌کنند. در بخش دیگری از گزارش، به ادعای گروه ISILG نسبت به کنترلرهای مدار منطقی ساخت کشور آلمان اشاره می‌شود. چینی‌ها اعتقاد دارند این کنترلرها که در بخش‌های فراوانی از صنعت کشور استفاده می‌شوند، خطراتی جدی برای امنیت ملی ایجاد می‌کنند.

چین باتوجه‌به رخدادهای سال‌های اخیر و اسناد امنیتی، فعالیت‌های آمریکا را تهدید جدی برای امنیت سایبری خود می‌داند. افشاسازی‌های ادوارد اسنودن در سال ۲۰۱۳، یکی از عوامل نگرانی درباره‌ی جاسوسی‌ها و اقدامات امنیتی آمریکا شد. سپس گروه Shadow Brokers چند بدافزار ساخت NSA را در سطح اینترنت افشا و پخش کردند که نشان‌دهنده‌ی ابزارهای پیچیده‌ی آمریکایی‌ها برای نفوذ سایبری بود. چین امروز اعتقاد دارد آمریکا ابزارهای لازم برای نفوذ به سیستم‌های عاملی همچون ویندوز و لینوکس را دارد؛ نفوذی که درنهایت شاید به جاسوسی از زیرساخت‌های نظامی این کشور منجر شود.

برخی کارشناسان ترکیب چین را با نگرانی از تهدید سایبری، به‌نوعی طنز می‌دانند. دولت چین بارها هدف انتقادهای جدی نفوذ سایبری بوده است. گزارش‌های متعدد ادعا می‌کنند که آن‌ها به اهداف گوناگون نظامی و تجاری غربی حمله‌ی سایبری انجام داده‌اند. دراین‌میان همین دولت ادعا می‌کند که به‌خاطر تهدید نفوذ آمریکا، به‌دنبال توسعه‌ی سیستم‌عامل جایگزین خواهد بود.

چین قبلا هم تلاش‌هایی برای جایگزینی ویندوز با سیستم‌عاملی داخلی انجام داده بود. آن‌ها ابتدا به توسعه‌ی نسخه‌ای از لینوکس روی آوردند که به نام Red Flag شناخته می‌شود. البته چین در توسعه و پیاده‌سازی نهایی توزیع لینوکس خود موفق نبود. گزارش اخیر ادعا می‌کند که برنامه‌ی جدید چین، ارتباطی با لینوکس ندارد. درواقع ISILG اعتقاد دارد توزیع لینوکسی نمی‌تواند پیش‌نیازهای امنیتی لازم برای اهداف آن‌ها را برآورده کند.

کارشناسان اعتقاد دارند رویکرد توسعه‌ی چراغ‌خاموش، از سوی چینی‌ها برای توسعه‌ی سیستم‌عامل جایگزین استفاده می‌شود. درواقع آن‌ها می‌خواهند با حداقل اطلاع‌رسانی، امنیت سیستم‌عامل خود را تا حد امکان تضمین کنند. شاید درنتیجه‌ی همین رویکرد، محصولی جایگزین توسط آن‌ها معرفی شود که دفاعی محکم‌تر دربرابر نفوذ غربی‌ها شکل دهد. البته همه می‌دانیم که درصورت اجرای چنین راهکاری، باز هم امنیت و دفاع تنها در کوتاه‌مدت ممکن خواهد بود.

مشکلات متعدد و مهمی بر سر راه توسعه‌ی سیستم‌عامل جایگزین چین وجود دارد. یان تورنتون ترامپ، مدیر امنیت گروه ام‌تراست اینترنشنال درباره‌ی سیستم‌عامل چین می‌گوید:

برای توسعه‌ی کامل یک سیستم‌عامل امن، به گروهی مطمئن و بزرگ از توسعه‌دهنده‌ها نیاز دارید که آن را آماده کنند و توسعه دهند. چنین گروهی برای پشتیبانی از سیستم‌عامل هم نیاز خواهد بود. به‌هرحال باتوجه‌ به وضعیت کنونی توسعه و اقتصاد در چین، کشور مقابل احتمالا با کمی هزینه می‌تواند نسخه‌ای پیشرفته از سیستم‌عامل را در اختیار داشته باشد تا آن را بررسی و مهندسی معکوس کند.

تورنتون با اظهارنظر بالا اعتقاد دارد که با وجود آسیب‌پذیری‌های متعدد روز صفر در ویندوز، احتمالا NSA و دیگر سازمان‌های امنیتی ابزارهای بسیاری برای نفوذ دارند. او در ادامه می‌گوید که چین قطعا نیروی فنی لازم برای توسعه‌ی سیستم‌عامل را در اختیار دارد. درنتیجه‌ی دو فرضیه‌ی قبل، سرمایه‌گذاری روی سیستم‌عاملی بدون مشتری و متمرکز بر امنیت، عقلانی به‌نظر می‌رسد.

نتیجه‌گیری دیگری درباره‌ی تصمیم چین، ادعا می‌کند که آن‌ها به‌دنبال واکنش به تصمیم آمریکا در قبال هواوی هستند. تورنتون همچنین می‌گوید تحریم هواوی دقیقا با هدف فشار بر چین انجام شد. از نظر او، در رخدادهای پیش‌آمده تلاش‌های میهن‌پرستانه و دفاع از دولت و ملت، جای منطق و اصول توسعه‌ی فناوری را گرفته‌اند.

درگیری‌های چین و آمریکا وارد مراحل جدیدی شده‌است. دو کشور تلاش می‌کنند تا با استفاده از پیشرفت‌های فناوری خود، فشارهایی را بر دیگری وارد کنند. دراین‌میان تلاش هر دو طرف برای استقلال در حوزه‌های فناوری منطقی به نظر می‌رسد. قبلا هواوی ادعا کرده بود که در صورت حذف پشتیبانی‌های گوگل، سیستم‌عامل جایگزین اندروید عرضه می‌کند و اکنون، توسعه‌ی سیستم‌عامل جایگزین ویندوز و لینوکس، محتمل به نظر می‌رسد. به‌هرحال شاید در صورت برطرف نشدن چالش‌های بین شرق و غرب، شاهد ظهور دوقطبی عمیقی در دنیای فناوری باشیم.